Türkiye’de yerel iklim planlaması:

7552 sayılı İklim Kanunu ve Ağustos 2026'da yayımlanan uygulama yönetmeliği, Türkiye’de her il için 2027 sonuna kadar bir yerel iklim değişikliği eylem planı hazırlanmasını zorunlu kılıyor; planlar büyükşehir ya da il belediyelerinin öncülüğünde hazırlanacak, ilçe belediyeleri de sürece katılmakla yükümlü. Ancak bu oturumda sunulacak iki yeni araştırma önemli açıklara işaret ediyor. Bin 3 belediyenin tamamını kapsayan ilk araştırmaya göre belediyelerin yüzde 62,1'inde iklim değişikliğine özgü bir birim, yüzde 88,5'inde ise iklim eylem planı yok. En az bir uluslararası iklim ağına ya da platformuna üye olanların oranı yalnızca yüzde 13,8. Kapasite büyük ölçüde büyükşehir belediyelerinde yoğunlaşıyor; ilçe belediyeleri ise çok geride kalıyor. 10 büyükşehir belediyesinin iklim eylem planlarına ve 15 uzman görüşmesine dayanan ikinci araştırma ise toplumsal cinsiyet eşitliğinin planlara henüz sistematik biçimde yerleşmediğini ortaya koyuyor. Kadınlar planlarda ağırlıklı olarak kırılgan bir grup olarak yer alıyor, iklim yönetişiminin aktif özneleri olarak ise sınırlı biçimde görünüyor. Cinsiyete göre ayrıştırılmış veriye erişimin kısıtlı olması da en önemli engellerden biri olarak öne çıkıyor.

Panelde, ilk araştırmanın yazarlarından Miray Özkan ve toplumsal cinsiyet araştırmasının yazarlarından Nurseli Yeşim Sünbüloğlu, iki yerel yönetim temsilcisiyle bir araya gelecek: Merzifon Belediye Başkanı Alp Kargı ve her iki araştırma kapsamında da görüşülen Diyarbakır Büyükşehir Belediyesi İklim Değişikliği ve Sıfır Atık Dairesi Başkanı Evin Dinar. Yazarlar araştırmaların bulgularını paylaşacak. Büyükşehir dışındaki 403 ilçe belediyesinden yalnızca dördünde iklim eylem planı bulunuyor; Merzifon bunlardan biri. Alp Kargı, yasal bir zorunluluk yokken iklim eylemine başlayan Merzifon’un akademi, ICLEI ve uluslararası fon sağlayıcılarla kurduğu işbirliklerini ve bir ilçe belediyesi olarak karşılaştığı yapısal kısıtları aktaracak. Evin Dinar ise dairesinin de yürütücüleri arasında yer aldığı 2025 tarihli Diyarbakır Sürdürülebilir Enerji ve İklim Eylem Planı’ndan yola çıkarak iklim planlamasının uygulamada personel, bütçe, veri ve koordinasyon açısından neler gerektirdiğini anlatacak. Konuşmacılar, yeni yükümlülük ile mevcut kapasite arasındaki açığı kapatmak için merkezi yönetimin, belediye birliklerinin, uluslararası ağların ve fon sağlayıcıların neler sunması gerektiğini tartışacak. İl düzeyinde hazırlanacak planlarda ilçe belediyelerinin üstlenmesi gereken rol ve yeni planlara toplumsal cinsiyet eşitliğinin en baştan nasıl yerleştirilebileceği de tartışmanın konuları arasında.

Konuşmacılar: 

Miray Özkan, Mesken

Nurseli Yeşim Sünbüloğlu, akademisyen, 

Alp Kargı, Merzifon Belediye Başkanı

Evin Dinar, Diyarbakır Büyükşehir Belediyesi İklim Değişikliği ve Sıfır Atık Dairesi Başkanı

Moderatör: Cem Bico, Heinrich Böll Stiftung İstanbul, Ekoloji ve İklim Değişikliği Program Koordinatörü

📍 COP31 Yeşil Bölge, Dirençli Şehirler Hub'ı,  Dirençli Şehirler Programlama Alanı 1

📌 Etkinlik dili Türkçedir, İngilizce simultane çeviri yapılacaktır.